İlim

Alm. Wissenschaft (f), Fr. science, İng. Knowledge, science. Eşyânın ve olayların idrâki, kavranması; maddî mânevî sırlara vâkıf olma ve bilme. İlim, lügatte “bilmek” demektir. İlmin çok çeşitli târifleri yapılmıştır. Bu târiflerden bâzıları şöyledir: “Varlığı mevcûd olan bir şeyin kesin olarak kabûl edilmesidir.” “Bir şeyin sûretinin, şeklinin akılda meydana gelmesidir.” “Akıl sâhibi olan insanın, kendisinin dışında bulunan şeyleri olduğu gibi kavramasıdır.” “İnsanın bir şeyin mânâsına ulaşmasıdır.” İlim, insanın sonradan elde ettiği bir sıfatıdır. İlim, aynı zamanda Allahü teâlânın sıfatlarından biridir. Fakat O’nun ilmi, yarattıklarınınki gibi değildir. Allahü teâlânın ilmi, ezelî ve…

Read More

Hazırlayanlar

İhlas Gazetecilik Holding A.Ş. adına sahibiDr. Enver ÖREN GENEL YAYIN MÜDÜRÜİlhan Apak YAZI KURULUProf. Dr. Aytaç Eker, Prof. Dr. Fevzi Devrim,Prof. Dr. Hikmet Savcı, Prof. Dr. İsmet Miroğlu, Prof. Dr. Kemal Yavuz,Prof. Dr. Mümin Yamankaradeniz, Prof. Dr. Orhan Karmış, Prof. Dr. Zeki ÇıkmanDoç. Dr. Ayşegül Eker, Doç. Dr. Beşir Tatlı, Doç. Dr. Burhan Kuzu, Doç. Dr. Hasan Doğar,Doç. Dr. Hulusi Malyer, Doç. Dr. Ramazan Ayvallı, Doç. Dr. Şeyma Güngör,Yard. Doç. Dr. Ahmet Şimşirgil, Yard. Doç. Dr. Besim Özcan, Yard. Doç. Dr. Ethem Levent,Yard. Doç. Dr. Nuri İnan. Dr. Abdülkadir Egemenoğlu, Dr.…

Read More

İslâmiyet

Son peygamber hazret-i Muhammed’e “sallallahü aleyhi ve sellem” gönderilen din. Bütün hurâfelerden, efsânelerden temizlenmiş olan, yalancı kerâmetleri reddeden, insanları günahkâr değil, aksine Allahın kulu ve doğuştan günahsız olarak kabul eden, onlara hayatta çalışma ve iyi yaşama imkânını veren, bedenin ve ruhun temizliğini emreden İslâmiyet, en son ilâhî dindir. İslâm, lügatte, “sulh ve sükûnet, selâmet, barış ve tek olan Allah’a, kendini tamâmıyle teslim etmek” demektir. Terim olarak ise; “Cebrâil ismindeki melek vâsıtasıyle sevgili Peygamberimiz Muhammed aleyhisselâma gönderdiği, insanların dünyâda ve âhirette rahat ve mesut olmalarını sağlayan usûl ve kâideler” olarak târif…

Read More

Hulefâ-i Râşidîn

Dört büyük halîfe. Peygamber efendimizin vefâtından sonra sırasıyla halîfe olan hazret-i Ebû Bekr, hazret-i Ömer, hazret-i Osman ve hazret-i Ali “radıyalahü anhüm” olmak üzere ilk dört halîfeye verilen isim. Ehl-i sünnet îtikâdında dört halîfenin üstünlük sırası, halîfelik sırasına göredir. Hazret-i Ebû Bekr “radıyallahü anh”, Peygamber efendimizin vefât ettiği gün, Eshâb-ı kirâm tarafından 632 senesinde halîfe seçildi. İki sene üç ay on gün halîfelik yaptı. Peygamberlerden “aleyhimüsselâm” sonra Eshâb-ı kirâmın ve insanların en üstünüdür. Peygamber efendimiz ne söylerse hemen kabul ve tasdik ederdi. Bu sebeple Peygamber efendimiz (ona) Sıddîk lakabını vermiştir. Hicrette…

Read More

İslâm Hukuku

Bu hukuk sistemi, bütün beşerî hukuk sistemlerinden ayrı bir yapıya sâhiptir. Kaynağı tamâmen ilâhî olup, insanların düşüncelerinden doğmamıştır. Tamâmen dînî hükümlere dayanmaktadır. Bu hükümler, Kur’ân-ı kerîmden, hadîs-i şerîflerden, icmâdan ve yüksek din âlimlerinin ictihâdlarından çıkmıştır (Bkz. Ahkâm-ı Şer’iyye). Nass’ın (âyet ve hadisin) bulunmadığı yerde örf ve insanlar arasında yerleşmiş âdetlere göre hüküm verilebilir. Çünkü İslâm dîninin yasaklamadığı âdetlerde zamâna uyulur ve dînî nassları ispat için umûmî ve husûsî örf ve âdetler hakem kılınır. Örf ile tâyin, nass ile tâyin gibidir. Bir şeyi insanların hepsinin kullanması, zarûret olur ve ona uymak…

Read More

Din

Alm. Religion, Fr. Religion, İng. Religion. İnsanları dünyâda rahat ve huzûra, âhirette ebedî saâdete götürmek için Allahü teâlâ tarafından peygamberleri vâsıtasıyla gösterilen yol. Dînin sâhibi ve ortaya koyan Allahü teâlâdır. Bunun için din ismi altında insanların uydurduğu eğri yollara din denmez, dinsizlik denir. Din insanlara çok lüzumlu bir nizam olup, dinsizlik ise düşünülebilecek en fenâ bir davranıştır. Din insanlara tıpkı yiyecek, içecek gibi lâzımdır. Çünkü, nasıl yiyecek ve içecek vücut için lâzımsa, rûhun gıdâsı olan din de rûha lâzımdır. Din ortadan kalkarsa, insanlar hissiz, idrâksiz ve düşüncesiz bir makina, bir…

Read More

Açıklamalar

ANSİKLOPEDİNİN KULLANILMASI VE İMLA İLE İLGİLİ AÇIKLAMALAR Ansiklopedilerin kullanılmasındaki mühim hususlar; konuların düzenlenmesi, madde başlarının kolayca aranıp, bulunabilmesi ile ilgilidir. Bazen bir konu,mevcut olduğu halde bulunamayabilir. Yeni Rehber Ansiklopedisi, genel kültürün gerektirdiği hemen her konuya yer vermiştir. Ancak bu konuları ararken ansiklopedinin düzeniş (tasnif) biçimi hakkında aşağıdaki açıklamları okumakta fayda vardır: Türk-Müslüman şahsiyetler madde başlarında isim-soyisim sırasına göre yer almış (AHMED HAMDİ TANPINAR, ZİYÂ-ÜL-HAK); ön ismi, lakabı veya ünvanı ile tanınıyorlar ise bu sıfatı başa getirilerek tanıtılmıştır. (BALTACI MEHMED PAŞA, KÂNÛNÎ SULTAN SÜLEYMAN HAN, GENÇ OSMAN, İMÂM-I RABBÂNÎ, MEVLÂNÂ CELÂLEDDÎN-İ…

Read More

Takdim

Yirminci asrın son yıllarında dev adımlarla gelişen teknik, fertleri, insan zekâsına durgunluk veren yeni bilimleri öğrenmeye ve durmadan çalışmaya sevk ediyor. Aynı yerde saymamak, ileri hedeflere bütün gücümüzle koşmak mecburiyeti vardır. İşte bu sebepten yayın topluluğumuz, ihtiyaç duyulan bilgilerin kaynağı olacak bir ansiklopediyi hizmet kervanına ilave etti. Herkesin mürâcaat edebileceği milli kültürümüzü yüceltecek bilgileri ihtiva eden bu eser, târihî, coğrafî, fenni, tıbbi, siyasi, dini kaynaklardan istifâde edilerek, mesleklerinde mütehassıs heyetler tarafından uzun bir zaman zarfında hazırlandı. Bir insanın her şeyi bilmesi mümkün değildir. Bir kısım bildiklerimiz değişik veya eksik olabilir.…

Read More

Hadis

Alm. Tradition, Überlieferung (f), Fr. Tradition, Parole (f), İng. Tradition, Hadith. Lügatte, “söz, haber, yeni şey” mânâsına gelen bir kelime. Dînî bir terim olarak hadis, “Peygamberimizin sözleri, işleri, halleri” demektir. Hadis, “sünnet” kelimesi yerine de kullanılır. Hadîs-i şerîfleri anlatan ilme “ilm-i hadîs (hadîs ilmi)” bu ilimle meşgul olan büyük âlimlere de “muhaddis” denir. “Usûl-i hadîs” isminde başka bir ilim daha vardır ki, bu ilmin usûlleri, metodları ile, hadîs-i şerîflerin nevileri (çeşitleri) ayırt edilir. Mütevâtir, meşhur, sahih, hasen, merfû, müsned, mürsel, zaîf, mevdû’ ve daha birçok hadîs çeşitlerinin ayrı ayrı ve…

Read More

3. Cilt Fihristi

ATLETİZM AYNA ATMACA AYNİ HASAN ATMOSFER AYRIKOTU (Agropyon Repens) ATOM AYSBERG (Buzdağı) ATOM BOMBASI AYVA AĞACI (Cydonia Oblonga) ATOM REAKTÖRÜ AYVANSARAYİ HÜSEYİN EFENDİ ATOM SAATİ AZABLAR ATOM SANTRALİ AZAK DENİZİ ATROPİN AZAKEĞERİ (Acorus Calamus) ATTAR (Aktar) AZERBAYCAN ATTİLA (Atilla) AZERİ İBRAHİM ÇELEBİ AVARIZ AZERİ TÜRKÇESİ EDEBİYATI AVARLAR AZİZ ALİ EFENDİ AVCILIK AZİZ MAHMUD HÜDAİ AVNİ (Yenişehirli) AZİZİYE MÜDAFAASI AVRUPA AZMİZADE HALETİ Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Konferans (AGİK) AZOT Avrupa İnsan Hakları Divanı AZRAİL (Aleyhisselam) Avrupa İnsan Hakları Komisyonu AZTEKLER Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi BAAS PARTİSİ AVRUPA KONSEYİ BAB Avrupa Nükleer…

Read More

4. Cilt Fihristi

BEYRUT BİRUNİ BEYŞEHİR GÖLÜ BİSİKLET BEYTÜLMAL BİSİKLET YARIŞLARI BEYZADE MUSTAFA AHISKALI BİSKÜVİ BEYZBOL BİSMARCK, Otto BEZELYE (Pisum Sativum) BİŞKEK BEZM-İ ALEM VALİDE SULTAN BİŞR-İ HAFİ BHUTAN BİT BILDIRCIN (Conturnix Conturnix) BİTİŞİK TAÇ YAPRAKLILAR BINGILDAK BİTKİ HASTALIKLARI BIYIKLI MEHMED PAŞA BİTKİLER BİAT BİTKİLER ALEMİ BİAT-I RIDVAN BİTLER BİBER (Capsicum Annuum) BİTLİS BİBERİYE (Rosmarinus Officinalis) BİTOTU BİBLİYOFGRAFYA BİTPAZARI BİÇERDÖVER BİYEL BİD’AT BİYOCOĞRAFYA BİD’AT FIRKALARI BİYOFİZİK BİGBANG (Büyük Patlama) BİYOGAZ BİLAL-İ HABEŞİ BİYOGRAFYA BİLANÇO BİYOKİMYA BİLARDO BİYOLOJİ BİLECİK BİYOLOJİK SAVAŞ BİLEŞİK BİYOPSİ BİLEŞİK KAPLAR BİZAM SIÇANI BİLEŞKE BİZANS İMPARTORLUĞU BİLGE KAĞAN BİZMUT BİLGE…

Read More

2. Cilt Fihristi

ALAY KÖŞKÜ ALİ ŞİR NEVAİ ALBATROS (Diomedea exulans) ALİAĞA RAFİNERİSİ VE PETROKİMYA KOMPLEKSİ ALBAY ALİÇO ALBERTİ, Leon Battista ALİFATİK BİLEŞİKLER ALBİNİZM ALİM ALBÜMİN ALİSİLİK BİLEŞİKLER ALBÜMİNURİ ALİŞAR HÖYÜK ALÇI ALİTERASYON ALDEHİTLER ALİVRE ALEM ALİZARİN ALEMDAR MUSTAFA PAŞA ALİZELER ALEMGİRŞAH ALKALİ ALEV ALKALİ METALLER ALEV MAKİNASI ALKALOİTLER ALEVİ ALKAME BİN KAYS ALFA IŞINLARI ALKAN ALFA TANECİĞİ ALKEN ALFABE ALKİL ALGORİTMA ALKİN ALIÇ (Crataegus) ALKİT REÇİNERİLERİ ALIN ALKOLİZM ALINLIK ALKOLLER ALIŞ VERİŞ ALLAHÜ TEALA ALİ BEY ALLENDE GOSSENS ALİ BİN ABBAS EL-EHVEZİ ALLERJİ ALİ BİN ABDULLAH BİN ABBAS ALLOTROPİ ALİ BİN EBU…

Read More

1. Cilt Fihristi

A ABDURRAHMAN NESİB EFENDİ AB-I HAYAT ABDURRAHMAN SUFİ ABA ABDURRAHMAN ŞEREF ABAKA HAN ABDURRAHMAN TAGİ (TAHİ) ABANOZ (Diospyros ebenum) ABDÜLAZİZ BİN MUHAMMED BİN SUUD ABANT GÖLÜ ABDÜLAZİZ BİN SUUD ABAZA HASAN PAŞA ABDÜLAZİZ DEBBAĞ ABAZALAR ABDÜLAZİZ DEHLEVİ ABBADİLER (Abbadoğulları) ABDÜLAZİZ HAN ABBAS BİN ABDÜLMUTTALİB ABDÜLBAKİ ARİF EFENDİ ABBAS HİLMİ – I ABDÜLEHAD ABBAS HİLMİ – II ABDÜLEHAD NURİ ABBAS VESİM EFENDİ ABDÜLEZEL PAŞA ABBASİLER ABDÜLFETTAH-I AKRİ ABC SİLAHLARI ABDÜLGANİ NABLÜSİ ABDAL (EBDAL) ABDÜLHAK HAMİD TARHAN ABDALİYE DEVLETİ ABDÜLHAK MOLLA ABDEST ABDÜLHAK ŞİNASİ HİSAR ABDİ İPEKÇİ ABDÜLHAK-I DEHLEVİ ABDİ PAŞA ABDÜLHAKİM…

Read More